Stara osada zachodniej Wielkopolski (powiat nowotomyski), położona na skraju wielkiego kompleksu lasów nad malowniczymi meandramiCzarnej Wody (prawobrzeżny dopływ Obry), na średniej wysokości 76 m n.p.m..
Obecnie wieś sołecka należąca do gminy Miedzichowo, licząca około 220 mieszkańców.
Sokolim okiem
Atutem środowiskowym naszej wsi, położonej na skraju wielkiego kompleksu lasów gminy Miedzichowo, która jest zalesiona w 70% - to czyste powietrze. Europa to średnio 43% lasów, Polska to tylko 29,6% (i spada), w planach do 2050 roku - nadal tylko 33%, ale to głównie nowe nasadzenia. Na tym tle, jako gmina i miejsce wypadamy bardzo dobrze. Wprawdzie najbardziej zalesioną gminą w Polsce jest Cisna w Bieszczadach (88,3%) i Białowieża (87,5%), ale to przecież prawie same lasy...!
Lasy - źródło naszego czystego powietrza
Historia
Ta rdzennie polska wioska może poszczycić się długą historią, zwłaszcza w porównaniu z wieloma sąsiednimi wsiami, które powstały w wyniku tzw. osadnictwa olęderskiego (ciekawa, a mało znana karta historii Polski XVII wieku).
Okolice obecnej wsi i przyległe tereny, położone nie tylko nad rzeczką Czarna Woda, ale i jej strumieniami, wedle śladów i znalezisk archeologicznych były zamieszkałe od dawien dawna. Najstarsze ze znalezisk archeologicznych wskazują na obecność człowieka już w ostatniej epoce kamienia w neolicie, który na ziemiach polskich przypadł na okres 4500÷1800 p.n.e. Najwięcej znalezisk pochodzi z okresu kultury tzw pucharków lejkowatych oraz kultury tzw amfor kulistych jednakże wysoce prawdopodobne jest, że okolice te były zamieszkałe także w epoce brązu i żelaza.
Niezaprzeczalnym dowodem ciągłości oraz intensyfikacji osadnictwa na tych terenach jest wpisane do rejestru zabytków (w 1986 roku), wczesnośredniowieczne (B/C) grodzisko (N52°26'13,2" E016°07'15,1") czyli miejsce dawnej osady-grodu, odkryte wśród podmokłych łąk w bliskiej odległości od Grudnej (3,5 km) w kierunku północno-wschodnim (60°), po lewej stronie (230 m) starej, brukowanej drogi łączącej wieś Grońsko z Komorowem. Wedle opinii naukowców gród był zamieszkały od VII do XII wieku. Istniało tam grodzisko pierścieniowate typu wklęsłego z fosą, a wokół grodu skupione były osady otwarte. Osada ta należała do państwa Polan co podnosi prestiż tych terenów w ówczesnych czasach.
Niestety dziś to średniowieczne grodzisko jest częściowo zniszczone i wygląda jak wysoki (2÷3 metrowy) wał ziemny o półkolistym kształcie, który porośnięty jest drzewami i krzewami.
Po utworzeniu państwa polskiego struktura osadnictwa na tych terenach uległa zmianie, m.in. w rejonie Grońska niezależnie zaczęły rozwijać się osady, być może właśnie Grudna.
W dokumentach pisanych Grudna, wzmiankowana jest już w XV wieku jako Grodnya (1415) i Grodna (1419). Była wtedy własnością Sędziwoja z Ostroroga herbu Nałęcz (~1375÷1441), za życia zwanego niekiedy Ostroroskim, wojewody poznańskiego (1406÷1441) i starosty generalnego Wielkopolski (1411÷01.1415, wiosna 1419÷10.1426 oraz 07.1432÷03.1434).
Śmiało można o nim powiedzieć, że był protoplastą świetności rodziny. Był jednym z najbliższych towarzyszy króla Polski Władysława Jagiełły, odbywając z nim wiele wypraw wojennych (np w bitwie pod Grunwaldem dowodził własną chorągwią) oraz dyplomatycznych. Na początku XV wieku szereg okolicznych wiosek jak Grońsk, Bolewice, Komorowo, Chmielinko, Wytomyśl, Konin, Pakosław i inne, znalazło się w posiadaniu rodu Nałęczów z Ostroroga, którzy od nazw swoich włości przyjmowali nazwiska. Tak więc pierwotnie członkowie tego rodu, gdy pojawili się w tych okolicach - zwani byli Ostrorogami, a później gdy doprowadzili do powstania nowego miasta Lwowa, zwanego później Lwówkiem zaczęli używać od swoich dóbr - nazwiska Lwowskich.
W XV i XVI wieku Grudna należała więc do Ostrorogów Lwowskich, a później po bezpotomnej śmierci Jerzego (1633) przeszła do spowinowaconej z nimi rodziny Opalińskich.
Po raz pierwszy sołtysa naszej wsi wymieniono w dokumencie z 1509 roku.
W XIX w. Grudna należała do rodu Grudzińskich. W „Słowniku Geograficznym Królestwa Polskiego i innych Narodów Słowiańskich” z 1881 roku wioska wzmiankowana jest jako Grudno i liczyła 53 domy, a zamieszkiwało ją 433 mieszkańców (w tym 334 katolików i 99 ewangelików). Ten wysoki odsetek ewangelików był spowodowany osadnictwem olęderskim i zaborami. Niestety, ilość analfabetów w wiosce była duża w porównaniu z innymi okolicznymi wioskami - był nim średnio co czwarty mieszkaniec - według danych zaczerpniętych z powyższego źródła.
Administracyjnie wieś nasza należała wtedy do powiatu bukowskiego. Na mocy ustawy sejmu pruskiego z 1887 roku, liczba powiatów w Poznańskim uległa zwiększeniu do 40, w wyniku czego powstał powiat nowotomyski, do którego należała Grudna (jak i miasto Lwówek). Warto dodać, że powiat istniał aż do 1975 roku, a następnie odżył 1. stycznia 1999 roku.
c.d.n. (kiedyś... może...)
Strona ta została przeniesiona z domeny grudna.pl, aby podkreślić przynależność tego miejsca na Ziemi do EUROPY
Żadne zwierzę nie ucierpiało podczas tworzenia tej witryny.
No animals were harmed in the production of this web page.
Bei der Erstellung dieser Webseite wurden keine Tiere verletzt.
